აკრძალული ქართული ენა, დარჩა მამული და სარწმუნოება

გალის რაიონის ომამდელ საზღვრებში მშობლიურ ქართულ ენაზე სწავლება აკრძალულია, მაშინ, როდესაც ეს რაიონი ქართველებით დასახლებული ყველაზე დიდი რაიონია მთელს აფხაზეთში. გალი ხიდია აფხაზეთსა და დანარჩენ საქართველოს შორის.

სააგენტო „პირველი“ ოკუპირებულ აფხაზეთში ზოგადსაგანმანათლებლო პროცესების მიმდიანარეობასთან, პრობლემებთან და გამოწვევებთან დაკავშირებით გალის რესურსცენტრის ხელმძღვანელს ნონა შონიას ესაუბრა.


მისი თქმით, გალის რაიონის ომამდელ საზღვრებში 30 სკოლაა აღდგენილი. იმიტომაა აღსანიშნავი ომამდელი ტერიტორია, რომ სეპარატისტულმა ხელისუფლებამ რაიონის ომამდელი ტერიტორია დააქუცმაცა, მნიშვნელოვანი ნაწილი თავის სოფლებითურთ და სასწავლო–საგანმანათლობლო დაწესებულებებით გადასცა ტყვარჩელის რაიონს, ნაწილი ოჩამჩირეს, თავად გალი ზედა და ქვედა ზონებად დაყო. ტყვარჩელის მხარეში 10 და ერთი საბავშვო ბაღია მოქცეუილი, ოჩამჩირეში 1, გალის „ზედა ზონაში“ 9, „ქვედა ზონაში“ კი 10.  2018–2019 სასწავლო წელს 410 ბავშვმა დაამთავრა 30 სკოლის 11 კლასი.


„სკოლის დამთავრების შემდეგ აფხაზეთის ე.წ. ადმინისტრაცია აფხაზურ ატესტატს გასცემს, რომელშიც  მშობლიურ ენად, განურჩველად ეთიკური წარმომავლობისა, წერია რუსული ენა, მშობლიური ლიტერატურად, რუსული ლიტერატურა“, – მოგვითხრობს ნონა შონია.


რესურსცენტრის ხელმძღვანელი ამბობს, რომ სკოლებში, ზონების მიხედვთ, მოქმედებს სხვადასხვა სასწავლო გეგმა. ტყვარჩელის მხარეში ქართულ ენასა და ლიტერატურას 1 საათიც კი არ ეთმობა, მაშინ, როცა აქ მოსახლეობის მნიშვნელოვანი ნაწილი და პედაგოგები ქართულენოვანია. ამ ტერიტორიებზე აღდგენილი სკოლებში სწავლება რუსულ ენაზე მიმდინარეობს.


გალის „ზედა ზონაში“, ანუ ქალაქში 2 სკოლაა, 1 საათი ეთმობა  ენას, ერთი ლიტერატურას, ქართული ისწავლება, როგორც ერთ-ერთი უცხო ენა,  სწავლება რუსულ ენაზე, რუსეთის ფედერაციიდან  შემოტანილი სახელმძღვანელოებით მიმდინარეობს.


„ქვედა ზონაში“ ერთი სკოლა კონტიგენტის სიმცირის გამო დაიხურა და ახლა  10 ფუნქციონირებს. 2014-2015  სასწავლო წლამდე დაწესებულებები ქართული სკოლის სტატუსს ინარჩუნებდნენ. სეპარატისტულმა მთავრობამ და გალის ადმინისტრაციამ 2014-15 წლის სექტემბრიდან 1-4 კლასები რუსულენოვან სწავლებაზე გადაიყვანა. ყოველ წელს თითო კლასს უმატებს. ასეთ მცირე დროში ქართული ენისა და ლიტერატურის სწავლება შეუძლებელია, 3 წელიწადში გალის რაიონის ომამდელ საზღვრებში არათუ ქართული სკოლა, ქართული კლასიც კი აღარ გვეყოლება. მომხდარმა განათლების ხარისხზე იმოქმედა. (პირველ მე-7 კლასებში 1 საათი ენას და 2 ლიტერატურას, მე-8, მე-11 კლასებში კი –  ერთი საათი ენას და ერთი ლიტერატურას ეთმობა)“, – ამბობს ნონა შონია.


მისივე თქმით, სამწუხაროდ, 79-81 საათი ეთმობა რუსლი ენისა და ლიტერატურის სწავლებას, აფხაზურს – მხოლოდ 27-29 საათი. მოსახლეობის დიდი ნაწილი ვერ წერს და საუბრობს საკუთარ ენაზე. „ჩვენი ხელისუფლება, აფხაზეთის განათლებისა და კულტურის სამინისტრო და აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობა ზრუნავს აფხაზური ენის განვითრებასა და შერიგებაზე“.


„სკოლებში განსხვავებული წესები მოქმედებს. მაგალითად,ზოგიერთ საგანმანათლებლო დაწესებულებაში მოსწავლეებმა არათუ ქართულად, არამედ მეგრულ ენაზედაც არ უნდა ისაუბრონ. წელს იყო შემთხვევა (შეგნებულად არ დავასახელებ სკოლასა და ბავშვის სახელს), მეგრული პატრიოტული ლექსის წაკითხვის გამო დაისაჯა ბავშვის პედაგოგი და დირექტორის გადაყენების საკითხიც განიხილება. არსებობს სხვა მსგავსი ფაქტებიც. გარდა ამისა, ქართული სასწავლო წიგნების  გადატანა ენგურს იქით სასტიკად აკრძალულია,  თუმცა ჩვენ მაინც ვახერხებთ მათ მიწოდებას. ქართული წიგნების არათუ ტარება და გამოყენება, არამედ ბიბლიოთეკაში ქონაც იკრძალება. არსებობს მაგალითები, როდესაც ბიბლიოთეკიდან გაიტანეს ყველაფერი, რასაც ქართული წარწერა ჰქონდა. მიმდინარეობს მიზანმიმართული პოლიტიკის განხორციელება, რომ სასწავლო პროცესი მთლიანად გადაიყვანონ რუსულენოვან სწავლებაზე“, – გვიყვება რესურსცენტრის ხელმძღვანელი.


მისივე ინფორმაციით, რუსული სახელმძღვანელოებით ისწავლება რუსეთის გლობალური გეოგრაფია, ისტორია და სხვა საგნები. წიგნები ძვირი ღირს და შეძენა რთულია. გარდა ამისა, სკოლებში გამოიყენება ისეთი სახელმძღვანელოები, რომლებიც 1940-50–იან წლებშია დაბეჭდილი. სკოლებში ინტერნეტიც არაა და, ზოგადად, სიხშირეებს ახშობენ.


წარჩინებულ მოსწავლეებს ოქროსა და ვერცხლის მედლებით საქართველოს განათლების სამინისტრო აჯილდოვებს. წარჩინებით 9 კლასდამთავრებულებს კი ლეპტოპები გადაეცემათ. ბავშვების თბილისის მიერ კონტროლირებად ტერიტორიაზე გადმოდინება დემოგრაფიულ პრობლემებს ქმნის ოკუპირებულ გალში და დაბერების პროცეს აჩქარებს,  2009-14 წლის მონაცემებით, ოკუპირებულ ტერიტორიაზე 500 ახალგაზრდიდან მხოლოდ 150-მდე დაბრუნდა.


გალელი ბავშვები მონაწილეობენ ერთიან ეროვნულ გამოცდებში, საგნობრივ ოლიმპიადებში, სპორტულ, კულტურულ-საგანმანათოლობლეო ღონისძიებებში, ეტალონში. 2019 წლის მდგომარეობით 3 ოლიმპიელი ისვენებდა ყვარლის იუსტიციის  სასწავლო ცენტრში. „ვცდილობთ, ნებისმიერი პროექტი, რომელიც უნდა განხორციელდეს ოპიკურებული აფზხაზეთის მიმართულებით, მაქსიმალურად იყოს მისადაგებული ბავშვებისთვის და რაც შეიძლება მეტი მოსწავლე ამ პროგრამებში ჩავრთოთ“, – აცხადებს ნონა შონია.


ამოქმედდა ახალი პროექტი „ნაბიჯი უკეთესი მომავლისკენ“, რომელიც შერიგებისა და სამოქალაქო თანამწორობის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრის ქეთევან ციხელაშვილის ჯგუფის ინიციატივით შეიქმნა და საქართველოს განათლების სამინისტროსთან ერთად ხორცილედება. პროგრამა გულისხმობს იმ აბიტურიენტების ინტენსიურ მომზადებას, რომლებიც ერთიან ეროვნულ გამოცდები პირველ ჯერზე ვერ ჩააბარეს. პროექტის ფარგლებში ზუგდიდში, ჯავახიშვილისა და მესხიას სახელობის უნივერსიტეტებში, 140  აბიტურიენტი ემზადება. საერთო ჯამში ერთიან ეროვნულ გამოცდებზე 320-325 ბავშვამდეა დარეგისტრირებული. 


140 ახალგაზრდიდან  35 საცხოვრებელი ფართით არის დაკმაყოფილებული და სტიპენდიაც ეძლევათ.


„მოსწავლეები საზაფხულო ბანაკების პროექტში არიან ჩართულნი.  ვცდილობთ, გალის რაიონს გავცდეთ, მაგრამ გამოხმაურება არაა.  ამის ერთ-ერთი მიზეზი, რა თქმა უნდა, შიშია“, – აცხადებს ნონა შონია.


27 ივნისს სკოლის დამთავრებასთან დაკავშირებით ქალაქში ბავშვებს გაუმართეს ზეიმი. საღამოს 8 საათისვის კი ენგურის გამშვები პუნქტი გადაკეტეს. მათ იცოდნე, რომ ეროვნული გამოცდები იწყებოდა პირველ ივლისს. რესურსცენტრის ხელმძღვანელი ფიქრობს, რომ ეს შეგნებულად გააკეთა სეპარატისტურმა მთვრობამ.  ბავშვები მავთულხლართების გამოვლით გადმოვიდნენ. ერთ-ერთი დაზიანდა კიდეც. საქართველოს ხელისუფლებისა და სხვა ორგანიზაციების მოლაპარაკებების შედეგად აბიტურიენტების საკმაოდ მნიშვნელოვანი ნაწილი გადმოვიდა პირდაპრი ხიდით, რისთვისაც  თანხა არ გადაუხდიათ.


რუსეთ–საქართველოს 2008 წლის აგვისტოს ომის შედეგად კრემლის შეიარაღებულმა ძალებმა ცხინვალის რეგიონისა და აფხაზეთის ოკუპაცია მოახდინეს. მალევე, ოფიციალურმა მოსკოვმა საქართველოს ეს რეგიონები დამოუკიდებელ სუბიექტებად გამოაცხადა. რუსეთის შეიარაღებული ძალები დღემდე აკონტროლებენ საქართველოს ამ ტერიტორიებს.


ავტორი: ქეთევან კენჭოშვილი   #მედიალაბორატორია


5 მარტს სემეკმა ელექტროენერგიის, ბუნებრივი გაზისა და სასმელი წყლის მომხმარებლებს 85 ათას ლარზე მეტი ჩამოაწერა

საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელმა ეროვნულმა კომისიამ (სემეკ) 5 მარტის საჯარო სხდომაზე ელექტროენერგიის, ბუნებრივი გაზის, სასმელი წყლის მომხმარებლებსა და კომუნალური მომსახურების კომპანიებს შორის არსებული სადავო საკითხები განიხილა.

“იბერიას” საქმეზე ადეიშვილისა და მისი ყოფილი მოადგილის მიმართ გამამტყუნებელ განაჩენზე პროკურატურა განცხადებას ავრცელებს

ტელეკომპანია „იბერია ტვ-ს” სამაუწყებლო ლიცენზიის იძულებით დათმობის ფაქტზე, საქართველოს ყოფილი გენერალური პროკურორის, ზურაბ ადეიშვილისა და გენერალური პროკურორის ყოფილი მოადგილის, გიორგი ლაცაბიძის მიმართ თბილისის საქალაქო სასამართლომ გამამტყუნებელი განაჩენი დაადგინა.

დისტანციური სესიები ინოვაციებისა და ტექნოლოგიების მიმართულებით

GITA-მ და BTU-მ ახალი პროექტი წარადგინეს.

ყოველდღიური ანალიტიკა — სიახლე თიბისის ბიზნეს ინტერნეტ ბანკში

თიბისი ბანკი იურიდიული პირებისთვის განკუთვნილ ინტერნეტ ბანკში ახალ, მნიშვნელოვან ფუნქციონალს — ბიზნეს ანალიტიკას ამატებს.

წინა ხელისუფლების დროს ჩამორთმეული ფიროსმანის ნახატი მესაკუთრეს დაუბრუნდა – პროკურატურა განცხადებას ავრცელებს

საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს კრიმინალური პოლიციის დეპარტამენტის მეორე სამმართველოში გამოძიება სისხლის სამართლის N009271011001 საქმეზე, დ.ა.-ს მიერ წინასწარი შეცნობით დანაშაულებრივი გზით მოპოვებული, ნ. ფიროსმანაშვილის ფერწერული ტილოს შეძენისა და გასაღების მცდელობის ფაქტზე, საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 186-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტითა და 19,186-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული დანაშაულის ნიშნებით დაიწყო.

მკვლელობა თავში ნაჯახის ჩარტყმით და ძარცვა – ბრალდებულს 10 წელი მიესაჯა

ახალციხის რაიონულმა სასამართლომ განზრახ მკვლელობისთვის, ძარცვისა და სხვისი ნივთის განზრახ დაზიანებისთვის ბრალდებული ნ.მ. დამნაშავედ ცნო და თავისუფლების 10 წლით აღკვეთა მიუსაჯა. ამის შესახებ ინფორმაციას საქართველოს გენერალური პროკურატურა ავრცელებს.

თიბისის მხარდაჭერით, ბათუმში Marriot-ის ბრენდის 5-ვარსკვლავიანი სასტუმრო - Le Méridien გაიხსნა

შავი ზღვის სანაპიროზე სასტუმროების ცნობილ ბრენდებს Marriot-ის ბრენდის 5-ვარსკვლავიანი სასტუმრო - Le Méridien დაემატება. “ბათუმი თაუერი“, რომელიც რეგიონში უმაღლესი კატეგორიის ბრენდს წარმოადგენს, თიბისის მხარდაჭერით გაიხსნა.

თიბისი მომხმარებლებს ურჩევს, ისარგებლონ დისტანციური მომსახურებითა და უნაღდო გადახდებით

თიბისი გირჩევთ უნაღდო გადახდების საშუალებებს, რომ თავიდან აიცილოთ ნაღდ ანგარიშსწორებასთან დაკავშირებული რისკები:

„ჯორჯიან მანგანეზი“ სალიცენზიო არეალში მიწების მითვისებაზე განცხადებას ავრცელებს

ბოლო რამდენიმე თვეა, სისტემატური ხასიათი მიიღო პრაქტიკამ, როდესაც, „ჯორჯიან მანგანეზის“ ლიცენზიით განსაზღვრულ ტერიტორიებზე, მოპოვებითი სამუშაოების დაწყებისთანავე ხდება მიმდებარე მიწის ნაკვეთების კერძო პირებზე დარეგისტრირება და შემდეგ მათი მესაკუთრეების მხრიდან ზარალის ანაზღაურების მოთხოვნა.

 

„სოკარის“ შანსი, დაესწარით ევრო 2020-ის გახსნას რომში – კომპანიამ გათამაშება დაიწყო

„სოკარმა“ 2020 წელი უამრავი სიახლით დაიწყო და მომხმარებელს სიურპრიზები შესთავაზა.

ირაკლი შოთაძე ლონდა თოლორაიას შეხვდა და სახელმწიფო ინსპექტორის სამსახურის საქმიანობას გაეცნო

საქართველოს გენერალურ პროკურატურაში გენერალური პროკურორის ირაკლი შოთაძისა და სახელმწიფო ინსპექტორის ლონდა თოლორაიას შეხვედრა გაიმართა.

"არემჯის" საერთაშორისო ჯილდო Leader Of The Year გადაეცა

შვეიცარიის სარეიტინგო ასოციაციისა და საქართველოს ნაციონალური ბიზნეს რეიტინგების კავშირის, რიგით მე-8 დაჯილდოებაზე „არემჯის“-Leader Of The Year საერთაშორისო ჯილდო გადაეცა. ამის შესახებ „ინტერპრესნიუსს“ კომპანიიდან აცნობეს.

იშვიათი დაავადებების მსოფლიო დღე საქართველოშიც აღნიშნეს

თებერვლის ბოლოს მსოფლიომ იშვიათი დაავადებების დღე აღნიშნა, რომელსაც საქართველო წელსაც შეუერთდა.

სასამართლომ, ჭიათურაში სახელმწიფო ქონების მითვისებისთვის დაკავებულთა აღკვეთის ღონისძიებაზე იმსჯელა

ქუთაისის საქალაქო სასამართლომ სახელმწიფო ქონების უკანონო მითვისების ბრალდებით დაკავებულების აღკვეთის ღონისძიებაზე იმსჯელა.

29 თებერვალს საქართველო იშვიათი დაავადებების მსოფლიო დღეს აღნიშნავს

გენეტიკური და იშვიათი დაავადებების საქართველოს ფონდი (GeRaD) 2020 წლის პრიორიტეტად სპინალურ კუნთოვან ატროფია (სკა) ასახელებს.

სემეკმა ელექტროენერგიის, ბუნებრივი გაზისა და სასმელი წყლის მომხმარებლებს მიმდინარე კვირაში 21 ათას ლარზე მეტი ჩამოაწერა

საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელმა ეროვნულმა კომისიამ (სემეკ) მიმდინარე კვირაში ელექტროენერგიის, ბუნებრივი გაზის, სასმელი წყლის მომხმარებლებსა და კომუნალური მომსახურების კომპანიებს შორის არსებული სადავო საკითხები განიხილა.

დავით ნარმანია საერთაშორისო ენერგეტიკულ შეხვედრაზე პრეზენტაციით წარდგა

საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელი ეროვნული კომისიის (სემეკ) თავმჯდომარე დავით ნარმანიამ ქ. ვენაში გამართულ საერთაშორისო ენერგეტიკულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა.

 

ეთერ შავლიძესთან შეძენილმა ბილეთმა ერთს 1 182 454, მეორეს კი 14 280 ლარი მოაგებინა

გაიცანით, საქართველოში ლატარიის ყველაზე იღბლიანი მეჯიხურე, რომელთან ნაყიდი ბილეთებითაც 2 კვირის მანძილზე ლოტო 6/42-ში ჯეკპოტი 1 182 454 ლარი და 14 280 ლარი მოიგეს.

„ევროპაბეთის“ შემდეგ აზარტული თამაშების ბიზნესი გარე რეკლამაზე უარს ამბობს

აზარტული თამაშების კომპანიებმა საქართველოში უპრეცედენტო გადაწყვეტილება მიიღეს - პირველი მარტიდან თამაშების ყველა კომპანია გარე-რეკლამაზე უარს ამბობს. ბანერების ჩამოხსნა მთელი საქართველოს მასშტაბით უკვე დაწყებულია.

„თიბისი ბანკმა“ ბიზნესსექტორს წლიური ანგარიში წარუდგინა

თიბისი ბანკმა წლიური შეხვედრა ჩაატარა, სადაც კომპანიის 2019 წლის მიღწევები და შედეგები, ასევე განვითარების სტრატეგია და სამომავლო გეგმები წარადგინა. შეხვედრას ბიზნესსექტორის, მთავრობის, დიპლომატიური კორპუსის, საერთაშორისო ფინანსური ინსტიტუტებისა და ბიზნესასოციაციების წარმომადგენლები ესწრებოდნენ.

საქართველოს გენერალურ პროკურატურაში აშშ-ის ჯორჯიის შტატის ადვოკატთა ასოციაციის წარმომადგენლებთან შეხვედრა გაიმართა

საქართველოს გენერალურმა პროკურატურამ აშშ-ის ჯორჯიის შტატის სისხლის სამართლის ადვოკატთა ასოციაციის ადვოკატებს უმასპინძლა.